TAZE BETON ÖZELLİKLERİ

1. İŞLENEBİLME VE KIVAM

2. SEGREGASYON ( AYRIŞMA )

3. TERLEME

4. BİRİM AĞIRLIK

5. PRİZ SÜRESİ

6. ÜNİFORMİTE

Hazır beton üretiminde iki ana hedef vardır:

1. Betonun istenilen özelliklere ( gerekli kaliteye ) sahip olması,

2. İstenilen kalitedeki betonun en ekonomik tarzda üretilmiş olması dır.

Çimentonun, suyun, agreganın ve gerektiğinde katkı maddelerinin birlikte karılması sonucunda elde edilen beton karışımı, şekil verilebilir, plastik bir karışımdır. Ancak çimento ve suyun birleştiği anda başlayan hidrotasyon devam ettikçe beton, giderek daha katı bir durum almakta ve bir süre sonra şekil verilemez olmaktadır.

Taze beton, henüz tamamen katılaşmamış, şekil verilebilir durumdaki betondur. Betonun taşınıp kalıplardaki yerine yerleştirilmesi, sıkıştırılması, yüzeyinin düzeltilmesi gibi işlemler, beton şekil verilebilir durumda iken yapılabilir.

Sertleşmiş durumdaki betondan istenilen dayanımın, dayanıklılığın ve hacim sabitliğinin elde edilebilmesi için , taze betonun şu özelliklere sahip olması gerekir :


1. İŞLENEBİLME VE KIVAM

İŞLENEBİLME: Taze betonun kolayca karılabilmesi, segregasyona uğramadan taşınabilmesi, pompalanabilirliği, kalıba yerleştirilebilmesi, sıkıştırabilirliği ve yüzeyinin düzeltilebilmesi betonun ne ölçüde işlenilebilir olduğunu göstermektedir. O nedenle, bu özelliklerin tümü,işlenebilme adı altında tek bir özellik olarak ifade edilmektedir. Betonda işlenebilme özelliği relatif bir özelliktir.

İşlenebilme, taze betonun katılaşma göstermeden önceki durumuyla ilgili bir özellik olduğundan, betonun karılma işleminden itibaren ne kadar sürede katılaşma göstereceği ( priz süresi ) betonun kullanılacağı yapı türü için oldukça önemlidir. Çimento ve su arasındaki kimyasal reaksiyonların yer alma hızı ( hidrotasyon hızı ) , priz süresinin kısalığını veya uzunluğunu etkileyen önemli bir faktördür.

Taze betonda olması gereken yeterli ölçüdeki işlenebilme, betonun kullanılacağı yapının tipi ile ve betonu taşımada ve yerleştirmede uygulanacak yöntem ile ve beton kütlenin boyutları ile ilgili doğrudan ilgili olan bir husustur.

İşlenebilme, taze betonun en önemli özelliğidir. Yeterli işlenebilme özelliğine sahip olmayan taze beton, sertleştiğinde yeterli dayanımı ve dayanıklılığı gösteremez.

KIVAM: Kıvam taze beton karışımının ıslaklık derecesi anlamına gelmektedir.

Kıvamı çok yüksek olan bir taze beton, düşük kıvamdaki bir betona göre daha rahat karılabilmekte, pompalanabilmekte ve çoğu kez daha rahat yerleştirilebilmektedir. Ancak beton kıvamının çok yüksek olması betonun işlenebilirliğinin mutlaka yeterli olduğu anlamına gelmemektedir.

Beton kıvamı, sadece taze beton kütlesindeki kayma kuvvetleri tarafından etkilenmektedir. Taze beton kütlesinin akıcılığı ve kohezyonu, kıvam kavramı içerisinde yer almamaktadır.

Betonun kıvamı, işlenebilme özelliğini tam olarak ifade etmemekle birlikte, yine de betonun işlenebilirliğine dair önemli bilgi sağlamaktadır. O nedenle deneysel olarak ölçülen beton kıvamı, çoğu zaman betonun işlenebilmesini belirlemek amacıyla kullanılmaktadır.

İşlenebilmeyi Etkileyen faktörler
• Çimento miktarı
• Çimentonun özelliği
• Karma Suyu miktarı
• Agrega gradasyonu ve en büyük agrega tane boyutu
• İnce agreganın miktarı ve tane dağılımı oranı
• Agregaların tane şekli
• Beton Yapımında kullanılan ince taneli mineral katkılar
• Beton yapımında kullanılan kimyasal katkılar
• Hava sürüklenmiş betonlardaki sürüklenen hava miktarı
• Sıcak hava koşulları ve beton karışımının sıcaklığı
• Betonun karıldığı andan, kıvamının ölçüleceği ana kadar geçen süre.

İşlenebilmeyi ve Kıvamı ölçme yöntemleri :

1. Çökme Deneyi
2. Vebe Deneyi
3. Sıkıştırma Faktörü Deneyi
4. Akıcılık Deneyi ( Sarsma Tablası Deneyi )