Hazır Beton Nedir - Nasıl Üretilir ?
Bilgisayar kontrolüyle istenilen oranlarda bir araya
getirilen malzemelerin, beton santralında veya mikserde
karıştırılmasıyla üretilen ve tüketiciye "taze beton"
olarak teslim edilen betona "Hazır Beton" denir.
Hazır betonu, şantiyede elle ya da betoniyerle
karıştırılarak hazırlanan betondan ayıran temel unsur,
hazır betonun modern tesislerde, bilgisayar kontrolüyle
üretilmesidir. Hazır beton kullanıcısının hazır
betonda arayacağı nitelikler TS EN 206'da yer
almaktadır.Hazır beton üretiminin su ölçme ve karıştırma
işlemlerinin santralda veya transmikserde yapılmasına
göre iki farklı şekli bulunmaktadır :
• Kuru Sistem
• Yaş Sistem
Kuru karışımlı hazır beton, agrega ve çimentosu beton
santralinde
ölçülüp santralde veya transmikserde karıştırılan, suyu
ve varsa kimyasal
katkısı ise teslim yerinde ölçülüp karıştırılarak ilave
edilen hazır
betondur. Kuru karışımlı hazır betonda şantiyede
karışıma verilen su
miktarına (formülde öngörülenden daha fazla olmamasına)
ve karıştı rma
süresine (homojen bir karışım için yeterli süre) özel
itina gösterilmesi
gerekmektedir.
Yaş karışımlı hazır beton, su dahil tüm bileşenleri
beton santralinde
ölçülen ve karıştırılan hazır betondur.
Hazır Beton Santralı
Hazır beton bileşenlerinin stoklanıp, kontrol altında
karıştırılarak, hazır
beton üretiminin gerçekleştirildiği ve transmikserlere
dolumun yapıldığı
tesislere "beton santrali" denir.
Üretim Süreci
Önce, hazır betonun üretiminde kullanılacak, doğru
seçilmiş
malzemelerin (çimento, agrega, su, katkı) kalitelerini
ve birbirlerine
uyumunu incelemek için laboratuvar deneyleri yapılır. Bu
deneylerden
geçen malzemelerde zamanla olumsuz değişiklikler meydana
gelmesinin
önlenmesi için sürekli kalite denetimi yapılmalıdır.
Hazır betonun üretim süreci, santral operatörünün
üretilecek betonu
tanımlayan formülün numarasını belirleyip, bilgisayar
sistemini
işletmesiyle başlar. İlk komuttan sonra, ayrı bölmelerde
stoklanmış
bulunan agrega, çimento ve su aynı anda tartılır. Daha
sonra tartılmış
agrega bant veya kovayla taşınarak mikser kazanına
aktarılır. Bu sırada
çimento, su ve formülde varsa kimyasal katkı maddesi de
kazana
aktarılır ve karıştırılır.
Bir harman betonun hacmi santraldan santrala değişmekle
birlikte,
genellikle 1 - 3 m3 'tür. Santralda karışma süresi de
harman hacmiyle
orantılı olarak standartlar tarafından belirlenmiştir.
Yeterince karıştırılmış
olan harman, transmiksere boşaltılır, dolum
tamamlanıncaya kadar aynı
işlem devam eder.